Bazı ilişkiler bitse bile, benzer hikâyeler farklı yüzlerle yeniden yaşanır. Kırılma noktaları, tartışmalar, anlaşılmama hissi... Hepsi değişen kişilerle aynı duygusal desen içinde tekrar eder. Kimi zaman “hep aynı tip insanları çekiyorum” deriz, kimi zamansa “neden hep ben aynı noktada takılıyorum?” diye düşünürüz. Aslında burada işleyen şey, farkında olmadan tekrar ettiğimiz bir ilişki döngüsüdür.
Bu döngülerin kökeni çoğu zaman geçmiş deneyimlerde gizlidir. Çocuklukta şekillenen duygusal ihtiyaçlarımız —görülmek, sevilmek, kabul edilmek— karşılanmadığında, yetişkinlikte benzer ilişkiler aracılığıyla bu eksikliği tamamlamaya çalışırız. Ancak ironik bir şekilde, tanıdık gelen bu ilişkiler aynı duygusal yarayı yeniden canlandırır.
Örneğin, duygusal olarak mesafeli bir ebeveynle büyüyen biri, ileride duygularını ifade etmeyen partnerlere çekilebilir. Ya da sürekli eleştirilen biri, sevgiyi hak edebilmek için kendini kanıtlamaya çalıştığı ilişkilerde kalabilir. Bu seçimler bilinçli değildir; “tanıdık” olduğu için güvenli hissettirir. Oysa aslında geçmişin tekrarından ibarettir.
Terapide bu döngüler görünür hâle geldiğinde, kişi ilk kez aynı sahneyi farklı oynamaya başlar. Artık “neden hep böyle oluyor?” sorusu yerini “ben bu döngüde neyi yeniden yaratıyorum?” farkındalığına bırakır. İyileşme, yeni bir ilişki bulmakla değil, kendini farklı bir yerden ilişkiye koyabilmekle başlar.
Tekrarlayan kalıplar kırıldığında, ilişki artık geçmişin değil; bugünün duygusal ihtiyaçlarının bir yansıması hâline gelir. Ve belki de ilk kez, bir ilişkide geçmişi değil, şimdiyi yaşamaya başlarız.
Tekrarlayan döngüler fark edilmeden sürdüğü sürece aynı sonuçları üretir. Döngünün farkına varmak, ilişkide gerçek bir değişimin önünü açan ilk adımdır.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi ya da psikolojik tanı niteliği taşımaz. Kendi durumunuza özel değerlendirme için bir uzmana başvurmanızı öneririz.
Beylikdüzü'nde Uzman Klinik Psikolog Berk Baykal ile ilişkilerdeki tekrarlayan örüntüler üzerine çalışmak ve kendi sürecinizi birlikte değerlendirmek isterseniz buradan iletişime geçebilirsiniz.